Wereldtuberculosedag: ‘Vooral snellere diagnose bij kinderen nodig’

Van de 1,2 miljoen kinderen onder de 15 jaar die in 2024 tuberculose (tbc) kregen, werd 43 procent nooit gediagnosticeerd en niet behandeld, zegt de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). En de situatie is er sindsdien allesbehalve op verbeterd.

Terwijl de impact van besparingen in internationale financiering steeds meer voelbaar wordt, neemt het aantal vluchtelingen toe in veel landen met een hoge tbc-last. Hulporganisaties vrezen dat nog meer kinderen met tuberculose ongediagnosticeerd en onbehandeld zullen blijven.

Algoritmen

Toch kunnen meer kinderen bereikt worden als WHO-richtlijnen effectief toegepast worden, zegt hulporganisatie Artsen Zonder Grenzen. Die richtlijnen stellen gezondheidswerkers in staat om tbc te diagnosticeren op basis van symptomen en röntgenfoto’s van de borstkas wanneer laboratoriumtests geen uitsluitsel geven of niet beschikbaar zijn, en kunnen de toegang tot zorg snel vergroten. Onderzoek in vijf Afrikaanse landen toont aan dat de algoritmen het aantal gediagnosticeerde kinderen bijna kan verdubbelen.

‘De impact van de implementatie van de algoritmen van de WHO in Niger is een katalysator voor hoop’, zegt Moussa Mamane Oumarou Farouk, tbc-coördinator voor Artsen Zonder Grenzen in Niger. ‘In 2024 en 2025 bevond bijna de helft van alle kinderen jonger dan 5 jaar bij wie in het land tbc werd vastgesteld, zich in de vijf districten waar Artsen Zonder Grenzen de implementatie van de algoritmen ondersteunt. Gezien het feit dat Niger in totaal 72 districten telt, zou het landelijk opschalen van deze aanpak, samen met het ministerie van Volksgezondheid en Hygiëne, de kloof in de diagnose van tbc bij kinderen aanzienlijk kunnen dichten en meer vermijdbare sterfgevallen kunnen voorkomen.’

Feit is wel dat de internationale financiering voor tbc-programma’s in de afgelopen jaren is afgenomen. Dat doet vrezen voor meer kinderen die niet worden opgemerkt nu de zorg wordt ingeperkt. Ook conflicten dwingen meer gezinnen naar overbevolkte leefomstandigheden, waar tbc zich gemakkelijk verspreidt.